Defensie verwijst veelvuldig naar latere MER in beantwoording zienswijzen Maaldriftplannen

Het Ministerie van defensie houdt zich nog stevig op de vlakte voor wat betreft haar plannen om het bestaande Mobilisatiecomplex  Maaldrift (zie foto) te herontwikkelen en mogelijk zelfs fysiek uit te breiden om er een opleidings- en trainingscentrum voor de Koninklijke Marechaussee te realiseren. In Nota van Beantwoording die op 31 mei jl. digitaal is gepubliceerd, gaat Defensie weliswaar uitgebreid in op de zienswijzen op de plannen die onder meer door de gemeente Wassenaar en omwonenden zijn ingediend, maar er wordt veelvuldig verwezen naar de nog op te stellen milieueffectrapportage (MER). In het 615 pagina’s omvattende stuk dat de ruimtelijke Defensieplannen voor heel Nederland omvat, wordt slechts een tipje van de sluier over het toekomstige Marechausseecentrum Maaldrift opgelicht.

Door Jos Knijnenburg

“De huidige gebouwen die niet meer voldoen zullen worden gesloopt en er zal nieuwbouw plaatsvinden”, schrijft Defensie. De plannen daartoe zullen “de komende jaren” worden uitgewerkt. Omtrent de vraag hoe het nieuwe trainings- en opleidingscentrum zal worden ontsloten, op dit moment is de hoofdtoegang nog via het Ammonslaantje op de Deijlerweg aangesloten, houdt Defensie nog alle opties open. Er wordt gesproken over “een mogelijk andere ontsluiting”, maar ook de uitwerking daarvan is de komende jaren onderwerp van onderzoek. 

Defensie geeft wel aan met Wassenaar te gaan bespreken wel toegang(-en) het wil gaan gebruiken waarbij “aspecten van verkeersoverlast en veiligheid” worden meegenomen. Op de concrete vraag hoeveel jaren het hele proces in beslag gaat nemen, regeert Defensie met “meerdere jaren”, met daarbij de kanttekening dat naar verwachting “eind 2024/begin 2025” het nieuwe kabinet Schoof (?) de plannen van Defensie voor wat betreft de keuze van de locaties in de vorm van een beleidsnota ter inzage kan leggen.

Besluitvorming middels de Nationale Nota Ruimte wordt in 2026 verwacht, zo lezen we elders op defensie.nl. Het lopende participatieproces voor wat betreft de medio december bekendgemaakte plannen wordt in de tweede helft van dit jaar afgerond. Defensie zal hiertoe fysieke informatiebijeenkomsten organiseren. De plannen van Defensie voor wat betreft de slechts enkele locaties die de provincie Zuid-Holland betreffen, waaronder dus Maaldrift, staan centraal tijdens een bijeenkomst met een informatiemarkt op maandag 17 juni a.s., die vanaf 18.45 uur wordt gehouden in een loods op het voormalige RDM-terrein in Rotterdam (zie defensie.nl). Terug naar de Nota van Beantwoording waarin wordt ingegaan op de in totaal 2218 ingediende zienswijzen op de ruimtelijke plannen van Defensie voor heel Nederland. Voor wat betreft de Maaldrift pareert Defensie de stelling dat Schiphol een meer passende plek zou zijn voor het opleiden en trainen van marechaussees. Er wordt qua bemensing gemeld dat er in Wassenaar Noord ongeveer 20 tot 30 vaste medewerkers komen te werken. Het aantal cursisten op Maaldrift zal “enige tientallen per dag” gaan bedragen. 

Een op dit moment nog heikel punt dat vanuit Wassenaar in meerdere zienswijzen is aangekaart betreft de concrete behoefte aan ruimte die de Koninklijke Marechaussee op Maaldrift nodig zou hebben. In december 2023 werd gesproken over 30 hectare en dat is aanzienlijk meer dan waarover Defensie op het huidige MOB-terrein de beschikking heeft. In de Nota van Beantwoording wordt voor de concrete ruimtebehoefte verwezen naar de nog op te stellen MER. De beslissing is afhankelijk van “de mogelijkheden en bijkomende gevolgen die uit dat onderzoek blijken voor de locatie Maaldrift of indien nodig een andere locatie”.  In een reactie op een zienswijze van een ondernemer uit de omgeving van het huidige MOB-complex over de mogelijke expansiedrift van Defensie, stelt de reactienota dat in een latere fase “de gevolgen voor omringende percelen en/of onteigening” nader zullen worden uitgewerkt. 

De naaste buren maar ook de gemeente worden expliciet uitgenodigd om deel te nemen aan de genoemde informatiebijeenkomst in Rotterdam. De gemeente Wassenaar heeft in haar zienswijze nadrukkelijk gesproken over “koppelkansen” tussen de plannen van Defensie en andere ruimtelijke claims in of nabij de Groene Zone zoals het bedrijventerrein Maaldrift, de verplaatsing van Avalex en de plannen van de Amerikaanse School met de Deijlerhoeve. Defensie verwijst ook in dat verband naar de op te stellen MER, de uitkomst van de participatie en meerdere rondes van bestuurlijk overleg die zullen volgen. 

Voor veel vragen over mogelijke effecten op de omgeving, van natuur tot geluid en van verkeer tot cultuurhistorie verwijst de nota naar de MER. Vorige week woensdag kwam de commissie MER al met een uitgebreid advies aan Defensie waarin zij nadrukkelijk vraagt om “meer aandacht voor milieu, natuur en concurrerende ruimteclaims”. Opvallend is dat het begrip ’Groene Zone’ waar de Maaldrift deel vanuit maakt en waarover Wassenaar momenteel voor wat betreft de noordwestgrens op het toneel van de Raad van state een stevig robbertje vecht met Katwijk, in de nota van Defensie zeer summier wordt aangehaald. De waarde van de Groene Zone voor wat betreft natuur, cultuurhistorie en landschap wordt omschreven als het “beoordelingskader” dat wordt gehanteerd voor het bepalen van de effecten van de Defensieve ruimteclaims. Dar moeten de boeren, burgers en buitenlui het maar even mee doen.