Commentaar op Berenschot rapport

Nog een paar kanttekeningen en opmerkingen bij het onderzoeksrapport van Berenschot naar de bestuurscultuur.

Door Jan H. de Roij

In een verklaring naar aanleiding van het onderzoeksrapport naar de bestuurscultuur en sociale veiligheid in Wassenaar zegt burgemeester de Lange: “Wassenaar heeft een krachtig bestuur nodig dat politieke verschillen niet uit de weg gaat, maar problemen oplost in het belang van de mensen en het dorp”. En daar draait het werkelijk om ‘ de belangen van ons dorp en zijn inwoners’. Je zou dat haast vergeten als je dit rapport tot je neemt. Onze politici, die volwassen dames en heren, hebben wij gekozen en zitten daar voor ons, maar sommigen onder hen geven steeds weer blijk de algemene fatsoennormen te overschrijden. Niet iedereen gelukkig. We zouden ook dat haast vergeten dat in het bestuur gelukkig velen wel proberen op een correcte wijze voor Wassenaar te werken en laten we daarbij de ambtenaren niet vergeten. Helaas straalt zo’n rapport ook op hen af. Om de situatie te verbeteren zal eenieder moeten meewerken, schrijft Berenschot. Gevreesd wordt dat daar nu juist het probleem zit. Wassenaarse politici zijn niet zo sterk in “ vergeten en vergeven” en “ streep eronder trekken”. Bovendien vraag je in feite, laten we die vergelijking maar even maken, van een dief eraan mee te werken om niet meer te stelen. Zouden sancties niet beter werken? Strenger optreden van voorzitters van vergaderingen door personen indien nodig het woord te ontnemen en ook niet meer te verstrekken? Of wij als samenleving door in de (social) media van onze afkeuring te laten blijken. Kortom in plaats van het allemaal te laten gebeuren, stevig optreden.

Een zwakte in het rapport is dat er niet aan waarheidsvinding is gedaan naar het incident dat de aanleiding was voor dit onderzoek: de beschuldigingen van Caroline Klaver over grensoverschrijdend gedrag. Die worden niet weggepoetst door dit rapport. Het rapport schetst het algemene kader waarin de uitspraken moeten worden gezien. Zonder dat deze affaire is ‘ uitgepraat’, lijkt het traject dat men wil inzetten om te komen tot betere verhoudingen uiterst ingewikkeld. Dit des temeer omdat Henri Hendrickx binnenkort met zijn eigen onderzoeksresultaten over deze affaire naar buiten zal komen. Waarschijnlijk zal dit rapport de verhoudingen nog meer op scherp zetten en dreigt daarmee alle goede bedoelingen en programmaplannen omver te kegelen.

Tot slot vanuit deze krant nog een paar opmerkingen. Een gezonde bestuurscultuur impliceert ook dat de verhoudingen tussen politiek en journalistiek helder zijn. Op feitelijke onjuistheden mag de krant worden aangesproken en die zullen worden hersteld. Echter het kan nooit de bedoeling zijn dat de journalistiek verantwoording moet afleggen tegenover politici. Verzoeken daartoe zijn intimiderend. Ook andere vormen van beïnvloeding zijn grensoverschrijdend. Dat geldt ook voor het in woord en geschrift aantasten van de integriteit van journalisten. En het rondbazuinen van ‘flauwekulverhalen’ gaat echt alle perken te buiten. Misschien dat in de Paauw hierop ook een keer gereflecteerd kan worden.