Ontwerp-Nota Ruimte geeft beeld van ruimtelijke opgaven komende 25 jaar

Vorige week maandag is de Ontwerp-Nota Ruimte waarin letterlijk en figuurlijk een beeld wordt geschetst van de ruimtelijke opgaven waar Nederland tot het jaar 2050 mee wordt geconfronteerd, digitaal en fysiek (op alle provinciehuizen) ter inzage gelegd. Tot en met 15 december a.s. kan op de stukken worden gereageerd. Hoewel er in de Metropool Regio Rotterdam-Den Haag, waar Wassenaar deel van uitmaakt en direct ten noorden van het dorp heel veel staat te gebeuren, laat de nota onverlet dat lokale waakzaamheid als het gaat om ruimtelijk beleid en de daarmee samenhangende identiteit van Wassenaar geboden is. Maar dat is op zichzelf weer niets nieuws.

Door Jos Knijnenburg

Want kijk eens naar bijgaand grootschalige uitbreidingsplan van Wassenaar dat Johan Mutters, destijds stedenbouwkundige van de gemeente Wassenaar, in 1923 tekende en dat in 1926 werd aangenomen. Het werd mede door de crisis in de jaren dertig niet geheel uitgevoerd en gelukkig maar. Want wie goed kijkt ziet dat Mutters een eeuw geleden de gehele Noordrand en de polders ten oosten van de Rijksstraatweg alvast van een stratenpatroon had voorzien. Daarmee waren het nog geen “bouwstraten”, maar toch. In het ontwerp van de splinternieuwe Nota Ruimte zijn binnen Wassenaar geen grootschalige bouwlocaties opgenomen, maar degene die wel prominent in het stuk figureert, Valkenhorst geheten, raakt wel de noordelijke gemeentegrens. Als het aan Mutters had gelegen, wellicht nu ook de grens van de bebouwde kom van Wassenaar. Maar Valkenhorst is niet de enige toekomstige verandering in de vanuit Wassenaar zichtbare skyline. De nieuwe wijk Westerpoort die in Leiden langs de A44 is gedacht gaan we ook vanuit Wassenaar zien. Het in Voorschoten onlangs in het kader van de plaatselijke Omgevingsvisie uit de mottenballen gehaalde plan Rodenburg om maximaal 1000 woningen op weilanden ter hoogte van de wijk Adegeest tot aan het spoor te bouwen, rammelt net als destijds het Leidse plan Stevenshof, de Rijnlandroute en de N14, aan de poorten van de door Wassenaar altijd fel verdedigde Rijksbufferzone in het oosten. De Leidse regio zag uitgerekend daar in 1992 ruimte voor 2390 tot 3760 woningen, de Nota Ruimte niet. Een gebied als de Haagse Binckhorst, waar nu al stevig de lucht in wordt gebouwd, wordt wel met name in de Nota Ruimte aangestipt. Op de grens met Den Haag gaat ook Wassenaar, vooral volgens de buren in het Haagse Benoordenhout, skyhigh middels de geplande herontwikkeling van het ANWB-terrein. De honderden appartementen die hier worden gerealiseerd geven de komende letterlijk lucht aan het Wassenaarse woningbouwprogramma voor de komende jaren. Het wordt nog interessant hoe de verschillende politieke partijen daar straks in hun programma tegenaan kijken, want er zullen weinig Wassenaarders zijn die het project als een bijdrage aan de plaatselijke woningkrapte zien. De Nota Ruimte geeft vanwege de landelijke schaal geen uitgebreid gedetailleerd beeld van wat er in Wassenaar kan en gaat worden gebouwd, maar geeft wel een richting aan die het Rijk uit wil. De talloze kaarten in het ruim 350 pagina’s omvattende stuk doen op het eerste gezicht denken aan een nieuwe uitgave van de aloude Bosatlas. De tekst probeert zo nauw mogelijk aan te sluiten bij de actualiteit, een hele opgave in een tijdsgewricht waar de geopolitiek dagelijks verandert. Het Nationaal Programma Ruimte voor Defensie, economie en mobiliteit, energie en duurzaamheid, natuur en milieubeleid, ze komen allemaal voorbij. Mar gelukkig voor Wassenaar. Meer ruimtelijke samenhang in de Randstad betekent volgens de Nota Ruimte “zeker niet” dat steden (zoals Leiden en Den Haag) aan elkaar vast zullen groeien, al reiken de ruimtelijke ambities van Wassenaar met een nieuwe milieustraat langs de parallelweg van de A44 ter hoogte van Maaldrift, tot tientallen meters van de plek langs de A44 waar een oude grenspaal met de buren een plekje heeft gevonden. “Identiteit, erfgoed en landschappelijke waarden zijn onmisbaar”, zo lezen we in het Ontwerp-Nota Ruimte. Meer info en de stukken zelf zijn te raadplegen op www.inspraaknotaruimte.nl.