Snoeibeurt groen rondom oude vuilstort in Ommedijkse polder is een forse klus

Rijplaten en een spoor in de weilanden rondom de oude stortplaats vormen de stille getuigen van een ingrijpende snoeibeurt in de omringende groensingel. De ligging van de stortplaats, de bereikbaarheid van het groen dat wordt omgeven door een sloot en de grote hoogte van het struweel dat wordt aangepakt, maken de inzet van groot materieel noodzakelijk en het geheel een bijzondere klus.

Door Jos Knijnenburg

De oude vuilstortplaats aan de Hogeboomseweg, niet te verwarren met de pal erachter gelegen milieustraat, is in meerdere opzichten een bijzonder gebied. Op het terrein van ongeveer 3 hectare was ooit een zandwinlocatie met een ontgronding tot ongeveer 12,5 meter beneden het maaiveld. Decennialang werd hier al het huishoudelijke afval van de gemeente Wassenaar gedumpt. Eerst in de zandwinput, en toen die vol was, ging de dump gewoon door tot er een berg afval ontstond die binnen het terrein reikt tot hoogtes van 4, 7 en maximaal 10 meter boven het maaiveld.

Tot 1981 werd hier al het huishoudelijke afval gestort. Nadien werd het afgevoerd naar verbrandingsovens buiten Wassenaar. Tussen 1991 en 1993 werd er alleen nog tuin- en plantsoenafval gestort. Daarna werd het gemeentelijke groenafval gecomposteerd op een voormalig weiland aan de noordzijde van de oude stort, dat hiertoe werd ingericht voor compostering.

Na diverse regionale ontwikkelingen in de logistiek van huishoudelijk afval besloot Wassenaar in 1998 om het roer aan de Hogeboomseweg ingrijpend om te gooien. De eigen composteerinrichting tussen de oude stort en het latere recreatiegebied het Valkenburgse Meer werd uitgebreid met een overslagstation. In januari 1999 kwam het overslagstation — waarbij het opgehaalde vuil in containers werd geperst en afgevoerd — in bedrijf, maar pas in oktober van dat jaar volgde de officiële opening.

Inmiddels is de inrichting vooral bekend als de milieustraat, waarbij de enorme hoeveelheden autoverkeer op zichzelf een milieuprobleem voor de verre omgeving zijn geworden. Zo druk als de milieustraat is geworden, zo stil is het al tientallen jaren op de naastgelegen oude vuilstortplaats.

In de provinciale vergunning voor de stort, die in 1993 afliep, was bepaald dat de locatie moest worden afgewerkt (lees: afgedekt). Dat gebeurde met een laag grond. Inmiddels is de stort, die wordt omgeven door een kleidijk, letterlijk en figuurlijk een prooi van de natuur geworden. Er staat deels een hek omheen en aan de oost- en zuidkant is het terrein door een sloot omgeven, maar het gebied is sowieso vrijwel ontoegankelijk doordat het letterlijk een jungle is geworden.

De bult afval, die tot maximaal 10 meter boven het omringende polderlandschap uittorent, wordt tegenwoordig door veel groen aan het oog onttrokken, maar is in de winter van veraf te zien. Eind jaren negentig typeerde Wassenaar in haar landschapsbeleidsplan de stort als “een storend element”. Die is de komende tijd nog beter zichtbaar, want momenteel ondergaat de camouflerende groensingel, bestaande uit populieren, essen en spontane struweelontwikkeling, een flinke snoeibeurt. Dat gebeurt met groot materieel vanaf de omringende weilanden van Nellestein.

Juist omdat de natuur hier zo lang ongestoord haar gang kon gaan, valt de klus op. Uit de spreekwoordelijke boekenplank met plannen die inmiddels over de Groene Zone, alias de Noordrand, is volgeschreven, komt het beeld naar voren dat niemand goed weet wat er op termijn met de oude stort moet gebeuren. We zagen ooit een rijk geïllustreerd scenario voor een start- en landingsbaan voor zweefvliegtuigen voorbijkomen, maar ook opperde iemand er een golfbaan aan te leggen. Een recreatief uitzichtpunt is ooit een optie geweest.

De op papier al lang bestaande wens om de milieustraat te verhuizen omvat nadrukkelijk niet de oude vuilstort. Het plan voor de bouw van een regionaal afvalbrengstation in de Voorschotense Dobbewijk had Wassenaar een hoop sores gescheeld, maar liep na hevig verzet van omwonenden spaak in 2017.

In de nieuwste versie van het Programma Noordrand, dat deze week tijdens de raadsvergadering werd besproken maar waar de raad pas komend najaar een echte klap op zal geven, staat op de plek van de oude stort een recreatieve wandelroute aangegeven. Wellicht iets voor junglespecialist Freek Vonk van het nabijgelegen Naturalis.

Intussen staan de snoeiwerkzaamheden rond de oude stort in schril contrast met de stilte op het nabijgelegen doorlopende fiets- en wandelpad, dat is afgesloten vanwege de ingestorte zuidoever van het Valkenburgse Meer. De gemeente Katwijk, die een noodverordening uitvaardigde die een verbod op activiteiten in en rond het meer omvat, heeft de kwestie voor een commissievergadering op 12 juni geagendeerd.